...

21.4.2022
523

TAVŞANLI HÖYÜK KAZILARI NEDEN ÖNEMLİ ?

Siz sormadan en baştan söyleyeyim, aradığımız altın değil. Ne onlar altın kullanmışlar ne de kazılarda biz altın arıyoruz. Bizim aradığımız Tavşanlı’nın kadim geçmişi…

Sevgili Tavşanlılılar,

Pek çoğunuzun bildiği üzere Tavşanlı Höyük’te geçtiğimiz sene arkeolojik kazılar başladı ve en az 30 sene devam etmesi bekleniyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi adına başkanlığımda arkeolojik kazı yapılmasına izin veren, 03. 06. 2021 tarih ve 4065 sayılı Cumhurbaşkanı Kararından sonra, Tavşanlı Belediyesi ile bilimsel kazı çalışmalarının gerçekleştirilmesi için bir protokol imzalandı. Böylelikle Tavşanlı Belediyesi, kazıların ana sponsoru oldu. Bu protokol aslında Belediye’nin, Tavşanlı’nın bilinen en eski tarihine sahip çıkması anlamına geliyor. Tabi şunu da söylemek isterim ki Tavşanlı Höyük sadece ilçenin değil aslında Kütahya’nın da en eski yerleşmesi.

Biz ekip olarak 2017 yılından bu yana Eskişehir ve Kütahya’nın tamamında arkeolojik bir çalışma gerçekleştiriyoruz. 100’den fazla arkeolojik alanı inceledik ve bunlar içinde kazı yapılması için Tavşanlı Höyük’ü seçtik ama peki neden?

Öncelikle Tavşanlı Höyük, yukarıda da yazdığım gibi Kütahya’nın en eski yerleşmesi. Geçmişi tam olarak günümüzden 8000 sene önceye gidiyor. Orhaneli çayının kenarında tarım ve hayvancılık yapan küçük bir köy olarak kuruluyor. Yani aslında ilk Kütahya ya da ilk Tavşanlı burada -günümüzde bizim Çardaklı Mahallesi dediğimiz Ada mesireliğinin hemen arkasında- kurulmuş. Niye insanlar buraya yerleşmişler, çünkü bu alan tarım ve hayvancılık yapmak için çok elverişli…

Günümüzden 5000 sene önceye geldiğimizde ise bu köy bir şehir haline dönüşüyor. Çünkü hem topraklar bereketli hem de Tavşanlı, şehirleşme için gerekli olan zenginliklere ticaret ile ulaşacak potansiyele sahip bir konumda. İnegöl ve Bursa bölgesi bir yanda, Balıkesir üzerinden Ege Bölgesi ve Afyon üzerinden Orta Anadolu bir yanda, tarihi yolların kesişme noktasında kalmış Tavşanlı Höyük. Bu yüzden daha da gelişerek tam 4000 sene önce bölgenin en büyük şehri haline gelmiş. Hatta bir başkent olduğu fikri üzerinde duruyoruz. Tavşanlı bu şekliyle insanların Ege’den, Marmara’dan ve Orta Anadolu’dan gelip ticaret yaptıkları bir pazar yerine dönüşmüş…

Peki bu zenginlikler neler? Siz sormadan en baştan söyleyeyim, altın değil. Ne onlar altın kullanmışlar ne de kazılarda biz altın arıyoruz. Bizim aradığımız Tavşanlı’nın kadim geçmişi. Kütahya yer altı kaynakları bakımından çok zengin. Etrafımızda bakır ve gümüş yatakları var. Bizim düşüncemiz, Tavşanlı Höyük’te yaşayanların bu madenleri işleyip ticaretini yaptığı ve zenginleştikleri yönünde. Bu şekliyle büyüyen yerleşme zamanla bu bölgenin en büyüğü olmuş ve kontrolü ele alarak yönetim merkezi olmuş. Bu varsayımlara ilişkin ipuçlarını arkeolojik kazılarda bulmayı amaçlıyoruz.

Kazılarda neler buluyoruz ya da neler bulacağız? Öncelikle burada yaşayan insanların evlerine ait taş temelleri buluyoruz. Taş temellerin üzerindeki kerpiçler de zaman zaman korunmuş olarak karşımıza çıkıyor. Evlerin içinde ise günlük hayatlarında kullandıkları toprak kaplar ile taş ve bakırdan ürettikleri günlük aletleri ya da silahları buluyoruz. İlk sezonda tekstil üretimi ile ilgili onlarca alet bulduk, bu aletler, şimdiden bir yüksek lisans tezine konu bile oldu.

Altın aramıyoruz ama bakır arıyoruz. O dönemin en büyük teknolojisi bakır ve bakıra kalay ya da arsenik katarak tunçtan yaptıkları alet ve silahlar. Çok güzel ve özel eserler bulacağımızı tahmin ediyoruz. Çünkü ilk sezonda üretim ile ilgili önemli bilgilere ulaştık. Bu eserler, yapımı devam eden Kütahya Arkeoloji Müzesi’nde ve artık tamamlanması an meselesi olan Tavşanlı’daki Müze’de sergilenecek. Böylelikle Tavşanlı ilçesinin tarihi zenginlikleri, ilçe tanıtımı için de önemli olacak.

Kazılardaki en büyük amacımızı sorarsanız, ‘’yazılı belge bularak, binlerce yıl önce Tavşanlı’nın ilk adının ne olduğunu öğrenmek’’ diye cevap veririm. Bunun dışında kazılar ilerledikçe bu insanların nasıl yaşadıklarını, hangi ürünlerin tarımını yaptıklarını, hangi yemişleri topladıklarını ve avladıkları hayvanları öğrenme şansımız olacak. Yine önemli amaçlarımızdan bir tanesi, leblebinin başkenti Tavşanlı’da, binlerce yıl öncesine ait nohut kalıntılarını bulmak olacak.

Tavşanlı’da en çok önemsediğimiz ise çocuklar. Geçen sene, okul öncesi ve okul çağındaki çocukları, okullarıyla sınıflarıyla birlikte kazı alanında ve kazı evimizde laboratuvarlarımızda ağırlarken çok keyif aldık, onlara kültür bilincimizi aktarmaya çalıştık. Bu sene de aynı çalışmalara Tavşanlı Belediyesi’nin desteğiyle devam edeceğiz.

Hemen Ramazan Bayramı sonrasında kazılara başlıyoruz, sonbahara kadar çalışmalara devam edeceğiz. Herkesi bekleriz…


Yorumlar
Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır. Neleri kabul ediyorum: ip adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle pa ylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
Yorum Yaz
park hayat